Titaandioxide in voedsel

Titaandioxide als kleurstof voor levensmiddelen E171

In voedingsmiddelen staat titaniumdioxide bekend als de kleurstof E171. De unieke witheid en helderheid en de stabiliteit tegen hitte, licht en UV-absorptie maken titaniumdioxide de meest effectieve witte kleurstof in voedingsmiddelen. Het is zelfs tot vijf keer efficiënter dan alternatieven, zodat relatief lage niveaus van E171 nodig zijn om het gewenste effect te bereiken.

Na decennia van gebruik als voedingskleurstof is nooit een verifieerbaar verband aangetoond tussen een algemene inname van E171 en schade aan de menselijke gezondheid.

Waarom wordt E171 in voedsel gebruikt?

E171 wordt gebruikt als een belangrijke kleurstof in voedingsmiddelen om voedingsmiddelen helderder of witter te maken. E171 voegt ook textuur toe aan voedingsmiddelen en wordt vaak gebruikt als antiklontermiddel agent.

Is E171 veilig om te eten?

E171 heeft strenge tests en classificatie ondergaan in de hele jaren, die herhaaldelijk hebben bevestigd dat het veilig is voor consumenten.

Onlangs hebben zowel Health Canada, het nationale departement voor gezondheidsbeleid van de Canadese regering, als de Food Standards Australia New Zealand (FSANZ), en de Food Standard Agency (FSA) van het Verenigd Koninkrijk, hebben bevestigd dat TiO2 veilig is voor consumenten als levensmiddelenadditief.

De herbevestiging van de veiligheid van E171 in voedsel door het VK, Australië/Nieuw-Zeeland en Canadese autoriteiten komt na de bezorgdheid die is geuit door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) in 2021.

De EFSA heeft de veiligheid van E171 beoordeeld in 20162018, en 2019. In alle gevallen heeft de EFSA de veiligheid van E171 bevestigd.

In het laatste EFSA-advies over E171, gepubliceerd in mei 2021, wordt geen overtuigend bewijs gevonden voor schadelijke effecten van de inname van E171. Toch concludeerde de EFSA dat zij E171 niet langer veilig acht als levensmiddelenadditief omdat bezorgdheid over genotoxiciteit niet kon worden uitgesloten. De EFSA concludeerde eerder dat “het gebruik van TiO2 als levensmiddelenadditief geen genotoxische problemen oplevert”.

Health Canada, FSANZ en de FSA van het Verenigd Koninkrijk gaan in op de onzekerheden die ontstaan door de EFSA in hun adviezen, met de conclusie dat er geen gezondheidsproblemen zijn gerelateerd aan het gebruik van TiO2 als levensmiddelenadditief.

Waarom heeft de EFSA haar mening over de veiligheid van E171 gewijzigd?

De conclusie van de EFSA over de veiligheid van E171 veranderde omdat het 2021 advies niet gebaseerd is op alle beschikbare gegevens over de veiligheid van E171. De EFSA heeft voor een nieuwe aanpak gekozen om haar meest recente advies te bepalen, waarbij bepaalde belangrijke onderdelen van de wetenschappelijke dataset voor E171 welke geen schadelijke genotoxische effecten laten zien, buiten beschouwing worden gelaten. De EFSA kwam tot haar conclusie op basis van testmaterialen die niet representatief zijn voor E171, noch relevant om E171 te beoordelen bij gebruik als levensmiddelenadditief. De methoden voor orale blootstelling waarop de EFSA zich baseert en de studies die zijn gebruikt om tot haar conclusie te komen, zijn niet representatief voor realistische of potentiële gebruiksomstandigheden, of menselijke blootstelling aan het werkelijke levensmiddelenadditief weerspiegelen. In het uitgebreide onderzoek van Health Canada naar de stand van de wetenschap wordt rekening gehouden met alle beschikbare wetenschappelijke gegevens over titaniumdioxide als levensmiddelenadditief en met nieuwe gegevens die na het advies van de EFSA zijn gegenereerd. Health Canada gaat volledig in op de onzekerheden uit het EFSA-advies 2021 en bevestigt dat TiO2 veilig is voor consumenten.

Waarom is E171 niet langer toegestaan in voedsel in de EU?

De Europese Commissie heeft op 18 januari 2022 de goedkeuring voor het gebruik van E171 in levensmiddelen in de EU ingetrokken Het besluit, dat op 7 februari 2022 in werking is getreden, is gebaseerd op het advies van de EFSA dat E171 niet langer veilig kan worden geacht met betrekking tot gebruik in levensmiddelen.

In de verordening staat duidelijk dat er geen onmiddellijke
gezondheidsproblemen zijn vastgesteld. Dit onderstreept dat de beslissing niet is gebaseerd op vastgestelde risico’s van E171 voor de menselijke gezondheid.

De wet voorziet een overgangsperiode van zes maanden vanaf de inwerkingtreding. Dit betekent dat tot 7 augustus 2022 levensmiddelen die E171 bevatten toegestaan waren op de Europese markt.

Producten met E171 die tijdens de overgangsperiode op de markt zijn gebracht, kunnen veilig gebruikt blijven worden aangezien er geen onmiddellijk risico voor de gezondheid is vastgesteld.

Wat doet TDMA aan de situatie?

TDMA blijft achter de veiligheid van E171 staan in alle beoogde toepassingen en is het niet eens met de beslissing om de goedkeuring van E171 in te trekken.

In het licht van de beoordelingen van Health Canada en de Britse FSA die vindt dat E171 veilig is voor menselijke consumptie, roept TDMA de Europese Commissie op om het EFSA 2021 advies over de veiligheid van E171 kritisch te laten heroverwegen. De conclusies van Health Canada, FSANZ, en de
Britse FSA moeten ook in overweging worden genomen bij elke EU-beoordeling van de veiligheid van TiO2 in farmaceutische, cosmetische en speelgoedtoepassingen.

TDMA gaat verder in op het advies van de EFSA om haar wetenschap bij te werken en een programma om meer gegevens te genereren om de veiligheid van E171 te bevestigen en om voldoen aan de nieuwe risicobeoordelingsaanpak voor levensmiddelenadditieven van de EFSA.

TDMA zal blijven samenwerken met alle relevante belanghebbenden om ervoor te zorgen dat de lopende en toekomstige onderzoeken naar de veiligheid van TiO2 worden uitgevoerd met gebruik van alle beschikbare gegevens en de beste praktijken.